Νέα παρέμβαση στην ακτογραμμή Πλατανιά για την αντιμετώπιση της διάβρωσης

Τεχνητή αναπλήρωση σε μήκος περίπου 200 μέτρων προβλέπει η μελέτη – Πάνω από 17.000 κυβικά μέτρα υλικών θα χρησιμοποιηθούν για την αποκατάσταση της παραλίας

Μια διαφορετική προσέγγιση για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που έχουν προκαλέσει η διάβρωση και η έντονη κυματική δράση στην ακτογραμμή προτείνεται μέσα από τη μελέτη για την αποκατάσταση της παραλίας.

Αντί για την κατασκευή βαριών και μόνιμων τεχνικών έργων μέσα και γύρω από την ακτή, η επιλογή που φαίνεται να συγκεντρώνει τα περισσότερα πλεονεκτήματα είναι η τεχνητή αναπλήρωση της παραλίας. Πρόκειται για μια λύση που επιδιώκει να αποκαταστήσει τον χαμένο χώρο της ακτής, χωρίς να αλλάξει δραστικά την εικόνα της περιοχής και χωρίς να δημιουργήσει νέα προβλήματα διάβρωσης σε γειτονικά τμήματα.

Η παρέμβαση έχει ως βασικό στόχο να επανέλθει η παραλία σε κατάσταση που θα επιτρέπει την απρόσκοπτη χρήση της από λουόμενους και επισκέπτες, ενώ παράλληλα θα ενισχυθεί η προστασία των παράκτιων υποδομών και της τουριστικής δραστηριότητας.

Από τις κυματοθραύσεις στην αναπλήρωση της ακτής

Η επιλογή της τεχνητής αναπλήρωσης δεν έγινε εξαρχής. Προηγήθηκε η εξέταση διαφορετικών σεναρίων για την προστασία της ακτογραμμής από την ομάδα μελέτης, με επικεφαλής τον λιμενολόγο Δημήτρη Ρομπογιαννάκη.

Στο τραπέζι βρέθηκαν μεταξύ άλλων λύσεις όπως η δημιουργία προβόλων, ύφαλων και έξαλλων κυματοθραυστών, η θωράκιση της ακτής, αλλά και η ενίσχυση της παραλίας με πρόσθετα υλικά.

Οι λύσεις που προέβλεπαν εκτεταμένες κατασκευές κρίθηκε ότι δεν μπορούσαν να προκριθούν. Εκτός από το ζήτημα της συμβατότητας με την τουριστική χρήση της περιοχής, υπήρχαν και σημαντικοί περιορισμοί που συνδέονται με το αρχαιολογικό και πολιτιστικό περιβάλλον.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η γειτνίαση με το νησί των Αγίων Θεοδώρων και τον αρχαιολογικό χώρο της Νεροσπηλιάς (Νερόσπηλιος), γεγονός που καθιστά αναγκαίο τον περιορισμό παρεμβάσεων που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τον θαλάσσιο και παράκτιο χώρο. Η ευρύτερη περιοχή αφορά το παράκτιο μέτωπο από το Ψαθί και τον Κάτω Γαλατά μέχρι τους Αγίους Αποστόλους και το Μάλεμε.

Σχεδόν 200 μέτρα παραλίας στο επίκεντρο

Η προτεινόμενη παρέμβαση αφορά δύο διακριτά τμήματα της ακτής. Το πρώτο βρίσκεται στο δυτικό τμήμα και έχει μήκος περίπου 119 μέτρα, ενώ το δεύτερο στο ανατολικό τμήμα και εκτείνεται σε περίπου 80 μέτρα.

Συνολικά, η παρέμβαση καλύπτει περίπου 199 μέτρα παραλίας.

Στα δύο τμήματα προβλέπεται η τοποθέτηση περίπου 17.050 κυβικών μέτρων φυσικών αμμοχαλικωδών υλικών, με σκοπό την επαναδιαμόρφωση της ακτής και τη δημιουργία μεγαλύτερου διαθέσιμου χώρου για τους λουόμενους.

Τα υλικά αναμένεται να προέλθουν από λατομείο και θα χρησιμοποιηθούν για την ενίσχυση της ακτής στην περιοχή μεταξύ του 3ου και του 4ου κολπίσκου.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, στο μεγαλύτερο μέρος των δύο τμημάτων θα δημιουργηθεί εκ νέου παραλία με πλάτος περίπου 20 μέτρων.

Ήπια λύση με σημαντικό τεχνικό πλεονέκτημα

Ένα από τα βασικά επιχειρήματα υπέρ της τεχνητής αναπλήρωσης είναι ότι πρόκειται για παρέμβαση που δεν αλλάζει ριζικά τη φυσιογνωμία του παράκτιου μετώπου.

Η νέα διαμόρφωση θα έχει στέψη στο +2,00 μέτρα, ενώ προβλέπονται κλίσεις 1:10. Αντίστοιχα, το υποθαλάσσιο τμήμα της διαμόρφωσης θα φτάνει περίπου στα -2,00 έως -2,50 μέτρα, με αντίστοιχη κλίση.

Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να δημιουργηθεί μια ομαλή μετάβαση από την παραλία προς τη θάλασσα, χωρίς την παρουσία μεγάλων τεχνικών κατασκευών που θα άλλαζαν την εικόνα της περιοχής.

Παράλληλα, σύμφωνα με τη μελέτη, η συγκεκριμένη μέθοδος παρουσιάζει ένα σημαντικό πλεονέκτημα σε σχέση με άλλες μορφές παράκτιας προστασίας: δεν αναμένεται να μεταφέρει το πρόβλημα της διάβρωσης σε γειτονικό, κατάντη τμήμα της ακτής.

Το μειονέκτημα: χρειάζεται επανάληψη

Η λύση, ωστόσο, έχει και μια σημαντική αδυναμία.

Η παραλία θα συνεχίσει να δέχεται την επίδραση της κυματικής δράσης, με αποτέλεσμα μέρος των υλικών που θα τοποθετηθούν να χάνεται σταδιακά. Για τον λόγο αυτό, η παρέμβαση δεν θεωρείται εφάπαξ έργο, αλλά απαιτεί πρόγραμμα επαναπλήρωσης σε ετήσια βάση.

Η ποσότητα των υλικών που εκτιμάται ότι θα χρειάζεται για την ετήσια επαναπλήρωση ανέρχεται περίπου σε 1.193,50 κυβικά μέτρα.

Το κόστος της αρχικής διαμόρφωσης υπολογίζεται σε 200.167 ευρώ, χωρίς ΦΠΑ και εργολαβικά οφέλη.

Για τις εργασίες επαναπλήρωσης εκτιμάται ότι θα απαιτούνται περίπου 14.011,69 ευρώ ετησίως, χωρίς ΦΠΑ και εργολαβικά οφέλη.

Με βάση τους υπολογισμούς της μελέτης, το κόστος αναμένεται να αυξάνεται κατά περίπου 7% ανά έτος, καθώς θα απαιτούνται οι αντίστοιχες εργασίες και ποσότητες υλικών για τη διατήρηση της νέας ακτής.

Στόχος να παραμείνει ζωντανό το παραλιακό μέτωπο

Πέρα από τα καθαρά τεχνικά χαρακτηριστικά, η παρέμβαση συνδέεται άμεσα με τη λειτουργία της περιοχής.

Η διάβρωση δεν αποτελεί μόνο περιβαλλοντικό ή τεχνικό ζήτημα. Επηρεάζει την έκταση και τη χρήση της παραλίας, την εξυπηρέτηση των λουομένων, την πρόσβαση των επισκεπτών και, κατ’ επέκταση, τη δραστηριότητα των επιχειρήσεων και τον τουρισμό.

Η αποκατάσταση της ακτής αποσκοπεί επομένως στο να διατηρηθεί η παραλία λειτουργική, να ενισχυθεί η προστασία των υποδομών και να διασφαλιστεί η οικονομική δραστηριότητα που αναπτύσσεται γύρω από το παράκτιο μέτωπο.

Παράλληλα, η επιλογή μιας λύσης χωρίς εκτεταμένες σκληρές κατασκευές επιχειρεί να διατηρήσει τον χαρακτήρα και την εικόνα της περιοχής.

Το μεγάλο στοίχημα πλέον είναι η ισορροπία ανάμεσα στην προστασία της ακτής και στη μακροχρόνια διατήρηση της νέας παραλίας. Η τεχνητή αναπλήρωση προσφέρει μια πιο ήπια λύση, όμως η ανάγκη ετήσιας επαναπλήρωσης σημαίνει ότι η διαχείριση της ακτής θα πρέπει να αποτελεί μια συνεχή διαδικασία και όχι μια παρέμβαση που ολοκληρώνεται με την παράδοση του έργου.